Ode aan de twijfel

‘Spreekt u niets anders dan de waarheid, de volledige waarheid?’ Dat moet je een wetenschapper niet vragen. Zeker weten doet de wetenschapper niet. Dat zal hij dan ook niet zeggen. Niemand overziet het geheel. Niets zeker weten brengt een wetenschapper het verst.

Bestaat er een waarheid die in woorden is te vangen? Eigenlijk niet en nooit volledig. De taal die je kent waarheidsvinding is de taal die je kent. De betekenis van een woord is omlijnd. De strekking zal door de tand des tijds oprekken of een andere kleur krijgen – van plaats veranderen – maar het woord blijft betekenen wat het op dat moment betekent. Woorden gebruik je altijd in groepjes binnen een context. Deze samenhang brengt een herkenbaar beeld waarin de woorden betekenis krijgen.

Wetenschappers gebruiken woorden om een probleem te schetsen; een probleemstelling te formuleren; te besluiten hoe ze de hypothese gaan uittesten; hoe ze een onderzoek opzetten; en hoe ze de conclusies van zo’n onderzoek gaan verwoorden. Er kan nogal wat mis gaan: in de interpretatie van woorden maar ook in de reikwijdte van de betekenis van die woorden.

Dekt het geheel de lading? Waar zoek je de waarheid? In de woorden van de probleemstelling ligt vaak al een antwoord besloten. Trends en tijdsinvloeden kleuren de context en dat maakt waarheidsvinding aan mode onderhevig. Het antwoord reikt niet veel verder dan het kader waarin je denkt. De context die je gebruikt – het denkraam- begrenst ook meteen het uitzicht van je denken. Hierin is het de verbeeldingskracht die ruimte schept.

Twijfel is onlosmakelijk met ons verbonden. Als twijfel geen ruimte meer krijgt, waar blijf je dan?

waarheid

Leave a reply


Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.